Kara delik, astrofizikte, çekim alanı her türlü maddi oluşumun ve ışınımın kendisinden kaçmasına izin vermeyecek derecede güçlü olan, kütlesi büyük bir kozmik cisimdir. Kara delik, uzayda belirli nicelikteki maddenin bir noktaya toplanması ile meydana gelen bir nesnedir de denilebilir. Bu tür nesneler ışıkgenel görelilik kuramıyla tanımlanmışlardır. Doğrudan gözlemlenememekle birlikte, çeşitli dalga boylarını kullanan dolaylı gözlem teknikleri sayesinde keşfedilmişlerdir. Bu teknikler aynı zamanda çevrelerinde sürüklenen oluşumların da incelenme olanağını sağlamıştır.

Örneğin bir kara deliğin çekim alanına kapılmış maddenin kara delikçe yutulmadan önce müthiş bir ısı derecesine ulaştığı ve bu yüzden önemli miktarda x ışınları yaydığı saptanmıştır. Böylece bir kara delik kendisi ışık yaymasa da, çevresinde bu tür bir icraat yarattığı için varlığı saptanabilmektedir. Günümüzde, kara deliklerin varlığı, ilgili (astrofizikçiler ve kuramsal fizikçilerden oluşan) bilimsel topluluğun hemen hemen tüm bireyleri tarafından onaylanarak kesinlik kazanmış durumdadır. yaymadıklarından kara olarak nitelenirler. Kara delikler 2 boyutludur yani hacmi yoktur. Karadeliklerin içinde zamanın ise yavaş aktığı ya da akmadığı tahmin edilmektedir. Kara delikler

 Kara delik “çekimsel tekillik” denilen bir noktaya konsantre olmuş bir kütleye sahiptir. Bu kütle "kara deliğin ufku" denilen ve sözkonusu tekilliği merkez alan bir küreyi oluşturur. Bu küre, kara deliğin uzayda kapladığı yer olarak da düşünülebilir. Kütlesi Güneş’imizin kütlesine eşit olan bir kara deliğin yarıçapı yalnızca yaklaşık 3 km.’dir. [1]

Bir “yıldızsal kara deliğin” Büyük Macellan Bulutu yönündeki gökyüzünde simülasyon görünüşü. Kara deliğin çevresindeki, bir çemberin iki yayı biçimindeki görünüş “çekimsel mercek etkisi” nedeniyle oluşmuştur. Yukarıda yer alan Samanyolu bir hayli “eğrilmiş” durumdadır; öyle ki, Güney Haçı Takımyıldızı (yukarıda, solda) gibi bazı takımyıldızların tanınması iyice zorlaşmıştır. Kara deliğin arkasındaki HD 49359 yıldızı, yine aynı etkiyle, çift olarak görünmektedir. Bu yıldızın ve Büyük Bulutun çift imajları kara deliği çevreleyen, “Einstein halkası” denilen dairesel kuşak üzerinde yer almışlardır.

Yıldızlar-arası (milyonlarca km.) uzaklıklar sözkonusu olduğunda, bir kara delik, herhangi bir kozmik cisim üzerinde, kendisiyle aynı kütleye sahip bir kozmik cisminkinden daha fazla bir çekim kuvveti uygulamaz; yani, kara delikleri karşı konulamaz bir kozmik “aspiratör” olarak düşünmemek gerekir. Örneğin Güneş’in yerinde onunla aynı kütleye sahip bir kara delik bulunsaydı, Güneş Sistemi’ndeki gezegenlerin yörüngelerinde herhangi bir değişim olmayacaktı.

Birçok kara delik türü mevcuttur. Bir yıldızın çekimsel içe (kendi üzerine) çökmesiyle oluşan kara delik türüne "yıldızsal kara delik" denir. Bu kara delikler galaksilerin merkezinde bulundukları takdirde birkaç milyarlık “güneş kütlesi”ne kadar çıkabilen devasa bir kütleye sahip olabilirler ve bu durumda “dev kara delik” (veya galaktik kara delik)^[2] adını alırlar. Kütle bakımından kara deliklerin iki uç noktasını oluşturan bu iki tür arasında bir de, kütlesi birkaç bin "güneş kütlesi" olan üçüncü bir türün bulunduğu düşünülür ve bu türe “orta kara delik”ler ^[3] denilir. En düşük kütleli kara deliklerin ise kozmos tarihinin başlangıcındaki Büyük Patlama’da oluştukları düşünülür ve bunlara da "ilksel kara delik" ^[4] adı verilir. Bununla birlikte ilksel kara deliklerin varlığı halihazırda doğrulanmış değildir.

Bir kara deliği doğrudan gözlemlemek imkânsızdır. Bilindiği gibi bir nesnenin görülebilmesi için, kendisinden ışık çıkması veya kendisine gelen ışığı yansıtması gerekir; oysa kara delikler çok yakınından geçen ışıkları bile yutmaktadırlar. Bununla birlikte varlığı, çevresi üzerindeki çekim icraatinden, özellikle mikrokuasarlarda ve aktif galaksi çekirdeklerinde kara delik üzerine düşen yakınlardaki maddenin son derece ısınmış olmasından ve güçlü bir şekilde X ışını yaymasından anlaşılmaktadır. Böylece, gözlemler dev veya ufak boyutlardaki bu tür cisimlerin varlığını ortaya koymaktadır. Bu gözlemlerin kapsadığı ve genel görelilik kuramına uyan cisimler yalnızca kara deliklerdir.

Kaynak:karadelik org (29 kasım 2008 cumartesi 19:42)

uluslararası astronomlar,devasa bir karadeliğin yaydığı ses dalgalarını ilk defa gözlemlemeyi başardılar...

250 milyon ışık-yılı ötedeki kara delik, si bemolden söylüyor. Ses dalgalarının enerjisi, milyonlarca süpernovanınkine eşit. Washington’da açıklama yapan uzmanlar, Dünya’ya 250 milyon ışık-yılı mesafedeki Perseus galaksisinin içinde bulunduğu kümenin merkezindeki kara delikten gelen ses dalgalarını, Amerikan uzay teleskopu Chandra’yla tesbit ettiklerini bildirdiler. Uzmanlar, kara delikten yayılan sesin, insan kulağının duyabileceğinden bir milyon kere milyar kat daha pes olduğunu belirttiler. NASIL OLUP DA SOĞUMADI? Astronom Bruce Margon’un, NASA’da düzenlenen basın toplantısında verdiği bilgiye göre, x ışınıyla çalışan Chandra teleskopu sayesinde saptanan ses dalgaları, astronomların yıllardır kendilerine sordukları sorunun yanıtlanmasını sağlayabilecek: Bu kümenin göbeğindeki sıcak gazlar, aradan 10 milyar yıl geçtiği halde nasıl olup da soğumadı? Astrofizikçi Kim Weaver, konuyu açıklarken şunu söyledi: “Ses dalgaları gazların içinden geçerken absorbe ediliyor, enerjileri hararete dönüşüyor... Bu da, gazların niçin soğumadığını gösteriyor...” Sİ BEMOLDEN SÖYLÜYOR Ses dalgaları, özel bir görüntüleme tekniği sayesinde görselleştirildi. Uzmanların hesabına göre, kara delik piyonun ortasındaki do’nun 57 oktav altındaki si bemole denk düşebilecek bir ses yayıyor. Kıyaslama yapılacak olursa, piyano 7 oktavdan oluşuyor. İngiliz astronom Steve Allen da, ses konusuna değinirken, “Perseus’un ses dalgaları, sadece akustik bir konu olarak geçiştirilemez. Bunlar, galaksi yığınlarının nasıl olup da şiştiklerini anlamanın anahtarı olabilir” diye konuştu. ENERJİSİ, MİLYONLARCA SÜPERNOVANINKİNE EŞİT Uzmanlar, ses dalgalarının taşıdığı enerjinin, 100 milyon süpernovanın kombine enerjisine denk olduğunu hesapladıklarını belirttiler.

Kaynak: NTVMSNBC Web Sitesi (10.03.2003)

BU BULUŞUN KARA DELİKLERLE İLGİSİ YOK... İddiaya göre evrende bir de karanlık maddeler var ve evrenin yüzde 90'ı bu maddeden oluşuyordur....

 

italyan bilim adamları biz o maddeyi bulduk diye ortaya çıktılar.Diğer bilim adamları inanmadı:Eğer o maddeyi bulduysanız kesin nobeli alırsınız...

İtalyan bilim insanlarından oluşan bir ekip, evrenin kütlesini oluşturan görünmez karanlık maddenin varlığını keşfettiklerini iddia etti.

Ancak bu iddia bilim dünyasında tartışma yarattı.

Çalışmayı eleştiren bilim çevreleri, Roma Üniversitesi'ne bağlı bilim insanlarının daha önceki itirazlara karşı sadece bazı cevaplara ulaşabildiklerini ve iddiaların halen tartışma konusu olmayı sürdürdüğünü belirtti.

Brown Üniversitesi'nden fizikçi Richard Gaitskell, "Sonuç kanıtlanırsa Nobel ödülü kazanır. Ama doğrulamaya ihtiyaç var, deney verinin tamamını kanıtlamalı. Bu kriterlerden hiçbiri elde edilemedi, bu yüzden de şüphecilikle yaklaşmalıyız" dedi.

İlk olarak 1933'te astrofizikçi Fritz Zwicky'nin öne sürdüğü karanlık maddenin, evrenin kütlesinin yüzde 90'ını oluşturduğu varsayılıyor. ABD'de iki uluslararası proje karanlık maddenin varlığını kanıtlamaya çalışıyor ancak henüz ikisi de başarılı olamadı.








Kaynak: (Los Angeles Times)

 

UZAY bilimciler, dünyanın da yer aldığı Güneş

sisteminin içerisinde bulunduğu Samanyolu

galaksisinin tam ortasında bir kara delik belirledi.

Şili’deki Güney Avrupa Gözlemevi’ni kullanarak, 28 yıldızın garip bir halka oluşturduğunu gözlemleyen ve bunları takibe alan Alman bilim adamları, tam 16 yıl süren araştırmalarının sonunda, dünyaya son derece yakın bir mesafede bulunan bir kara delik ortaya çıkardı.

Sıraya girmiş yıldızları takip eden bilim adamları, yıldızların tam ortasında Samanyolu’nda bilinen en büyük kara deliği belirlediklerini duyurdu.

Işık dahil, etrafındaki her şeyi yutan ve bu yüzden ‘evrenin yamyamları’ olarak da anılan kara deliklerin çekim gücü o kadar yüksek ki etraftaki her şey için bir tehdit sayılıyor.

Kraliyet Astronomi Birliği üyesi Dr. Robert Massy “Samanyolu’nun ortasındaki bu galaksi aslında bazı yıldızların oluşumunda da rol oynamış olabilir. Onu izleyeceğiz” dedi.

27 bin ışık yılı mesafedeki dev kara deliğin Samanyolu galaksisini nasıl etkileyeceği ise bundan sonra yapılacak araştırmalarla belirlenebileceği tahmin ediliyor.

KAYNAK:Nethaber(11 Aralık 2008 Perşembe 08:27 )